معماری یزد اولین شهر خشتی جهان

یکی از درخشان‌ترین سبک  های معماری‌ در طول تاریخ چند هزار ساله‌ی حیات بشر را می توان معماری ایران باستان  به شمار برد.به خصوص در این زمینه توجه متخصصان و علاقمندان این رشته، به شهرهای باستانی ایران، شهرهای حاکمان دیرین، پایتخت‌ها و امثال آن متمرکز شده است؛ زیرا در این محل‌ها تجمع بناهای باستانی هم چون عمارت‌ها و کاخ‌های پادشاهان به وضوح به چشم می‌خورد.

بی شک یکی از مهم‌ترین شهرهای مطرح در حوزه‌ی معماری شکوهمند ایران ، شهر یزد است. از یزد به عنوان اولین شهر خشتی جهان و دومین شهر باستانی دنیا بعد از ونیز در ایتالیا یاد می‌شود. این خطه‌ی کهن و باستانی، قدمت ویژه‌ای در سبک‌های معماری و بناهای خاص ایرانی دارد که برای علاقمندان به هنر ایرانی بسیار حائز اهمیت است.

معماری یزد متناسب با اقلیم و فرهنگ جاری در مردمان این دیار بوده است. به نحوی که تمامی اجزای سازه‌ها وطرح کلی خانه‌ها برای زندگی بهتر و آسایش بیشتر ساماندهی شده‌اند. یک معماری ویژه که خاص کویر است و زیستن در آفتاب گرم تابستان و زمستان سرد را برای مردم یزد ممکن می‌سازدبرای مثال می‌توان به طراحی و ساخت بادگیرها در معماری یزد اشاره  نمود که برای دریافت جریان باد و خنک کردن فضای درون سازه بهترین راه ممکن در زمان خود بوده است. هم چنین جهت‌گیری خاص خانه‌ها در معماری یزد، از جالب‌ترین عوامل وفق داده شده با اقلیم گرم و خشک یزد است.

این بنای تاریخی (با نام کهن دژ) که در شهر میبد در استان یزد قرار دارد، به عنوان قدیمی‌ترین بنای خشتی جهان معرفی می‌شود! با این وجود هم چنان پا برجا بوده و عظمت عجیبی در مقایسه با زمان ساختی که به آن منسوب می‌شود، را داراست.

بادگیر باغ دولت آباد

جالب است بدانید این بادگیر که نمونه‌ای از شاهکار معماری یزدی در دوران زندیه است، بلندترین نمونه‌ی جهانی  می باشد.بادگیرها در قدیم الایام برای معتدل سازی دمای ساختمان‌ها به کار می‌رفته‌اند. به این صورت که باد برخورد کننده به این سازه، به قسمت‌های پایینی رسیده و پس از رسیدن به سطح آب در حوضچه‌ی میانی آن، هوای خنکی ایجاد کرده و به جریان می‌اندازد.

اما اینکه چه چیزی باعث شده تا این بادگیر را با طول ۳۳ متر و ۸۰ سانتی متر و به صورت هشت ضلعی بسازند، ریشه در اصول معماری آن دوران دارد. بدون شک این باغ یکی از زیباترین باغ‌های دوران خود بوده است.

مسجد جامع فهرج در معماری یزد

این مسجد را به عنوان قدیمی‌ترین مسجد ایران نیز می‌شناسند. ساخت این سازه به نیمه‌ی اول قرن ۱ هجری بر می‌گردد که هم اکنون نیز میزبان نماز گزاران مسلمان است. با وجود پیشرفت شگفت‌آور معماری در مساجد ایرانی، اولین مسجدهایی که در بدو ورود اسلام ساخته شدند، کاملا ساده بوده و شباهت بیشتری به مساجد صدر اسلام داشته‌اند.

با این حال این مسجد از معماری کهن ایرانی و معماری یزد کاملا بهره‌مند بوده و ماندگاری آن تا امروز، نشانه‌ای بر هنر و فن معماران ایرانی زمان خود است.

مسجد جامع کبیر یزد

این مسجد از شاهکارهای خاص تاریخی در ایران و جهان است که بلندترین مناره‌های جهان را دارد. ساخت این مسجد در قرن ۶ هجری و با تلفیقی از معماری قبل و بعد اسلام صورت گرفته است. گفته می‌شود ارتفاع تقریبی این مناره‌ها به ۵۲ متر نیز می‌رسد که در نوع خود بی نظیر است.

به علاوه کاشی کاری‌های مناره‌ها که بعدها به آن افزوده شد، از ظرافت و زیبایی چشم‌نوازی برخوردار است که عظمت مناره‌ها را دو چندان می‌کند.

این مطالب را نیز از دست ندهید: 

کاخ گلستان و بررسی معماری و زیبایی های معاصر کشور عزیزمان

معماران برتر ایرانی را بیشتر بشناسیم

 

آب انبار شش بادگیر در معماری یزد

در معماری یزد، از آب انبارها برای ذخیره‌ی آب در فصل گرم تابستان استفاده می‌شده است. بادگیرها نیز برای خنک کردن آب درون آب انبارها به کار گرفته می‌شدند. یکی از آب انبارهای ساخته شده در یزد، دارای شش بادگیر در کنار هم است که در نوع خود در جهان بی همتاست. بادگیرها بصورت هشت ضلعی ساخته شده و در ۶ جهت آب انبار گنبدی شکل قرار گرفته‌اند.

این بادگیرها از شگفتی‌های معماری دوران خود و هم چنین شاهکارهای تاریخی امروز به حساب می‌آیند.